Η λευκή πιτυρίαση (pityriasis alba, γνωστή και ως «πιτυρίαση άλμπα») είναι μια συχνή, καλοήθης δερματική πάθηση που εκδηλώνεται με ανοιχτόχρωμες κηλίδες στο δέρμα. Συχνά θεωρείται ήπια μορφή δερματίτιδας και περιλαμβάνεται στα δευτερεύοντα κριτήρια της ατοπικής δερματίτιδας (έκζεμα), μπορεί όμως να εμφανιστεί και σε παιδιά χωρίς ατοπία. Αφορά κυρίως παιδιά και εφήβους.
Αιτίες
Η ακριβής αιτία της λευκής πιτυρίασης δεν είναι πλήρως γνωστή. Πρόκειται για μη μεταδοτική πάθηση, που εμφανίζεται συχνότερα σε άτομα με ατοπική προδιάθεση, δηλαδή σε όσους έχουν τάση για αλλεργίες, άσθμα ή έκζεμα.
Βασικά στοιχεία:
- Συχνότερη σε παιδιά κάτω των 12 ετών και σε νεαρούς ενήλικες.
- Ορισμένες μελέτες αναφέρουν ελαφρώς συχνότερη εμφάνιση στα αγόρια.
- Πιο εμφανής σε άτομα με πιο σκούρο χρώμα δέρματος.
- Μπορεί να επιδεινωθεί τον χειμώνα, όταν το δέρμα ξηραίνεται.
Συμπτώματα
Τα τυπικά χαρακτηριστικά της λευκής πιτυρίασης είναι:
- Υποχρωμικές, πιο ανοιχτόχρωμες κηλίδες σε σχέση με το γύρω δέρμα.
- Στρογγυλό ή ωοειδές σχήμα, με ασαφή όρια και διάμετρο από 0,5 έως 5 εκατοστά.
- Στην αρχή μπορεί να είναι ελαφρώς ερυθρές ή να ξεφλουδίζουν.
- Μπορεί να υπάρχει ήπιος κνησμός (φαγούρα), αλλά όχι πάντα.
- Συνήθης εντόπιση: πρόσωπο, λαιμός, βραχίονες και άνω κορμός.
Διάγνωση
Η διάγνωση γίνεται συνήθως κλινικά, με βάση την εξέταση και το ιστορικό. Στις περισσότερες περιπτώσεις δεν χρειάζονται επιπλέον εξετάσεις. Για να αποκλειστούν άλλες παθήσεις, ο δερματολόγος μπορεί να χρησιμοποιήσει:
- Εξέταση σε λυχνία Wood: στη λευκή πιτυρίαση οι κηλίδες δεν φωτίζονται έντονα, ενώ στη λεύκη γίνονται έντονα λευκές με σαφή όρια. Βοηθά επίσης στη διάκριση από την ποικιλόχρου πιτυρίαση, που φθορίζει κιτρινοπράσινα.
- Ξέσμα δέρματος για μικροσκοπική εξέταση.
- Δερματοσκόπηση.
- Σπανιότερα, βιοψία δέρματος.
Σε αντίθεση με τη λεύκη (vitiligo), όπου οι κηλίδες είναι εντελώς λευκές με σαφή όρια, στη λευκή πιτυρίαση οι κηλίδες είναι απλώς πιο ανοιχτόχρωμες και με θολά όρια. Αυτή η διάκριση βοηθά τον δερματολόγο να θέσει τη σωστή διάγνωση.
Θεραπεία και πρόγνωση
Ο δερματολόγος καταρτίζει εξατομικευμένο σχέδιο θεραπείας για κάθε παιδί. Ο στόχος είναι η αποκατάσταση της ενυδάτωσης του δέρματος και η μείωση της φλεγμονής. Το σχέδιο μπορεί να περιλαμβάνει:
- Ενυδατικές κρέμες και μαλακτικά με συστατικά όπως γλυκερίνη ή κεραμίδια, για το ξηρό δέρμα. Σκευάσματα με ουρία μπορεί να τσούζουν σε ερεθισμένο δέρμα και στο πρόσωπο μικρών παιδιών, γι' αυτό επιλέγονται με προσοχή.
- Ήπιες τοπικές αντιφλεγμονώδεις κρέμες για σύντομο διάστημα, όταν υπάρχει ερυθρότητα, πάντα υπό ιατρική καθοδήγηση.
- Μη στεροειδείς τοπικές αντιφλεγμονώδεις θεραπείες που μπορεί να προτείνει ο δερματολόγος.
- Σε σπάνιες περιπτώσεις, φωτοθεραπεία.
Πρακτικές συμβουλές:
- Αποφύγετε την υπερβολική έκθεση στον ήλιο.
- Χρησιμοποιείτε καθημερινά αντηλιακό ευρέος φάσματος (SPF 30+).
- Διατηρείτε το δέρμα καλά ενυδατωμένο και αποφεύγετε τα επιθετικά καθαριστικά και τις ερεθιστικές ουσίες.
Η λευκή πιτυρίαση είναι ακίνδυνη και συνήθως υποχωρεί από μόνη της. Η φυσιολογική χροιά του δέρματος επανέρχεται συνήθως μέσα σε μερικούς μήνες, ενίοτε όμως χρειάζονται δύο έως τρία χρόνια, ακόμη και χωρίς θεραπεία. Το αντηλιακό βοηθά ώστε οι κηλίδες να γίνονται λιγότερο εμφανείς, καθώς το γύρω δέρμα δεν μαυρίζει τόσο.
Πότε να συμβουλευτείτε δερματολόγο
Αν οι κηλίδες επιμένουν, επεκτείνονται ή σας προβληματίζουν, αξίζει να τις αξιολογήσει δερματολόγος. Μέσα από μια διαδικτυακή δερματολογική εκτίμηση iDerma μπορείτε να λάβετε αξιολόγηση και οδηγίες με βάση φωτογραφίες και περιγραφή, χωρίς να φύγετε από το σπίτι.
